Voor het in dienst nemen van buitenlandse werknemers gelden regels. Deze staan in de Wet arbeid vreemdelingen (Wav) en de Wet op de identificatieplicht. De werkgever moet daarnaast ook rekening houden met de Arbowet. Daarin staat onder andere dat werkgevers werknemers moeten informeren over hun werkzaamheden en de bijbehorende risico’s.
In dienst nemen van buitenlandse werknemer
Een bedrijf mag niet zomaar elke buitenlandse werknemer aannemen. Het bedrijf heeft meestal een vergunning nodig. Dit is een tewerkstellingsvergunning (TWV) of een gecombineerde vergunning voor verblijf en arbeid (GVVA). Om een vergunning te krijgen moet een werkgever eerst proberen om werknemers te werven uit Nederland of uit de Europese Economische Ruimte (EER). Ook moet de vacature in ieder geval 5 weken openstaan.
3 aandachtspunten bij het in dienst nemen van een buitenlandse werknemer:
De werkgever heeft een verificatieplicht. Dit houdt in dat hij of zij de identiteit van de werknemer moet controleren en moet nagaan of deze persoon in Nederland mag werken. Daarom moet de werkgever de werknemer altijd vragen naar een geldig, origineel en onvervalst identiteitsbewijs en de identiteit controleren. Een kopie moet de werkgever in de administratie bewaren, ook als iemand via een uitzendbureau of onderaannemer werkt. Daarnaast moet de werkgever het nummer en het soort identiteitsbewijs registreren en de werknemer erop wijzen dat hij of zij het identiteitsbewijs altijd bij zich moeten dragen.
- Een geldig identiteitsbewijs kan zijn:
- een Nederlands paspoort;
- een paspoort uit een EER-land;
- een Europese identiteitskaart;
- een niet-Nederlands paspoort waarin door de Vreemdelingendienst een vergunning tot verblijf is aangetekend;
- een ander geldig vreemdelingendocument.
Een rijbewijs is geen geldig identiteitsbewijs, omdat hierop geen nationaliteit en verblijfstatus staan vermeld.
Het stappenplan van de Nederlandse Arbeidsinspectie helpt de werkgevers om te voldoen aan de verificatieplicht.
Bij de aanvraag voor een tewerkstellingsvergunning wordt gecontroleerd of de werknemer minimaal het geldende cao-loon of een marktconform loon ontvangt. Ook mag het loon niet lager zijn dan het wettelijk minimumloon. Stelt een werkgever een vreemdeling te werk zonder geldige TWV, dan kan de Arbeidsinspectie een boete per illegaal tewerkgestelde werknemer opleggen.
Niet iedereen heeft een tewerkstellingsvergunning (TWV) nodig om in Nederland te werken. Personen met de Nederlandse nationaliteit, afkomstig uit een EER-land of Zwitserland, mogen zonder vergunning werken.
Er zijn ook uitzonderingen op de plicht om een TWV te hebben. Bijvoorbeeld bij grensoverschrijdende dienstverlening. Buitenlandse werknemers die tijdelijk gedetacheerd zijn in Nederland moeten wel worden gemeld bij de Nederlandse overheid. Ook moeten opdrachtgevers de melding controleren. Dit doen zij online via Posted Workers.
Door de gedetacheerde werknemers te melden, kan de overheid controleren of de Nederlandse arbeidsvoorwaarden gelden. Zo zorgt de overheid dat zij onder veilige, gezonde en eerlijke omstandigheden werken en wordt oneerlijke concurrentie in Nederland tegengegaan.
Werknemers informeren over risico’s werk
Werkgevers hebben een zorgplicht en moeten zorgen dat werknemers geïnformeerd zijn over hun werkzaamheden en de bijbehorende risico’s. Werkgevers moeten werknemers ook inlichten over de maatregelen om de risico’s te voorkomen of beperken. Dit is vastgelegd in artikel 8 van de Arbowet.
Veel buitenlandse werknemers spreken geen Nederlands. Het is natuurlijk wel belangrijk dat zij goed op de hoogte zijn van de veiligheidsrisico’s én de maatregelen die de werkgever heeft genomen. Werkgevers moeten zorgen voor goede communicatie met en tussen werknemers, zodat er geen misverstanden ontstaan die tot onveilige situaties kunnen leiden. Dit valt onder de zorgplicht van de werkgever, die is vastgelegd in artikel 4.1b van de Arbowet.
Vormen de verschillende gesproken talen op de werkvloer een arbeidsrisico, dan moet de werkgever dit risico opnemen in de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E). Op die manier kunnen maatregelen worden genomen om de risico’s te beperken. Op de pagina Nuttige tips en instrumenten bij buitenlandse werknemers vind je een handige handreiking over taal en veiligheidsrisico’s.