Basiscontract

Als het gaat om het gezond en fit houden van werkend Nederland zijn werkgevers, werknemers en dienstverleners gebaat bij duidelijke afspraken. Er is een grote diversiteit aan contracten tussen arbodienstverleners, bedrijfsartsen en werkgevers. Contracten zijn vaak onvolledig of bevatten maar weinig voorzieningen, wat kan leiden tot ontoereikende arbozorg. Meer aandacht voor preventie is nodig. De overheid heeft daarom het basiscontract geïntroduceerd.

Het basiscontract stelt minimumeisen aan het contract tussen arbodienstverleners en werkgevers. Dit zijn rechten en plichten voor de werkgever, werknemer en de bedrijfsarts. Uiteraard blijft de mogelijkheid bestaan om meer te doen. Hiervoor kunnen maatwerkafspraken worden gemaakt.

Door het basiscontract kunnen bedrijfsartsen en arbodienstverleners op professionele wijze hun werk doen. Ook zorgt het voor meer aandacht voor preventie en verbetert het de kwaliteit van de arbodienstverlening. Het basiscontract geeft werkgevers en alle andere betrokken partijen duidelijkheid en biedt daardoor meer bescherming aan werknemers.

In het basiscontract staat bij welke taken de werkgever zich in ieder geval moet laten ondersteunen door een arbodienstverlener of bedrijfsarts. Dit zijn de bestaande wettelijke taken aangevuld met de bepalingen uit de nieuwe wetgeving.

Bestaande wettelijke taken

Werkgevers zijn wettelijk verplicht om zich door deskundigen (de bedrijfsarts, veiligheidsdeskundige, arbeidshygiënist en/of de arbeids- en organisatiedeskundige) te laten bijstaan bij het uitvoeren van de volgende taken:

  • Ziekteverzuimbegeleiding: Deskundige begeleiding bij ziekte. Hierbij gaat het om het bevorderen van re-integratie bij verzuim wegens ziekte of gebrek.
  • Toetsen van en adviseren over de Risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E): De RI&E is een middel om de gezondheid en veiligheid binnen een organisatie te bevorderen. De RI&E inventariseert, evalueert en prioriteert de risico’s die aan de gevaren in een bedrijf zijn verbonden en omschrijft de maatregelen in een Plan van Aanpak.
  • Periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO): Het PAGO is gericht op het regelmatig onderzoeken van arbeidsgebonden gezondheidsrisico’s. Werkgevers zijn verplicht een PAGO aan te bieden, werknemers bepalen zelf of zij hiervan gebruik willen maken.
  • Aanstellingskeuring: Een aanstellingskeuring wordt uitgevoerd om de medische geschiktheid van de sollicitant te onderzoeken. Een werkgever mag alleen in specifieke, uitzonderlijke gevallen een werknemer laten keuren. De regels hiervoor volgen uit de Wet op de Medische Keuringen.

Nieuwe verplichtingen

Naast de bestaande wettelijke taken moeten in het basiscontract nieuwe verplichtingen worden opgenomen die de kwaliteit van de dienstverlening vergroten:

  • Toegang tot bedrijfsarts: In het basiscontract moet geformuleerd staan hoe de toegang tot de bedrijfsarts (bijv. via een open spreekuur) is geregeld.
  • Overleg met OR en preventiemedewerker: Het basiscontract moet omschrijven hoe het overleg van de bedrijfsarts met de preventiemedewerker en de ondernemingsraad (OR) is geregeld. Er moet een nauwe samenwerking zijn tussen deze deskundigen.
  • Bezoek van de werkplek: De bedrijfsarts moet iedere werkplek kunnen bezoeken.
  • Second opinion: De werknemer moet de mogelijkheid hebben om een second opinion bij een andere bedrijfsarts aan te vragen indien hij twijfelt aan een gegeven advies. Dit maakt het handelen van de professional transparant en toetsbaar. De kosten voor de second opinion zijn voor rekening van de werkgever. Uitvoering van de second opinion moet gebeuren binnen de procedures zoals de werkgever dit afspreekt met de arbodienstverlener.
  • Klachtenprocedure: Iedere bedrijfsarts of arbodienst moet een duidelijke werkwijze of procedure hebben die beschrijft hoe en waar de werknemer eventuele klachten over de dienstverlening door de bedrijfsarts kan indienen.
  • Melden beroepsziekten: Een bedrijfsarts moet tijd kunnen besteden aan het opsporen, onderkennen, diagnosticeren en melden van beroepsziekten.
  • Advisering over preventie: De advisering over preventie aan de werkgever door de bedrijfsarts moet in het contract staan.

Basispluscontract

In het basiscontract worden minimumeisen gesteld aan het contract tussen arbodienstverleners en werkgevers, maar de mogelijkheid tot maatwerk blijft. Het staat de werkgever vrij om, in overleg met zijn werknemers en de arbodienstverleners, meer taken op te nemen: het basispluscontract.

Met het basispluscontract kan de effectiviteit van de dienstverlening worden vergroot. Bijvoorbeeld door in te zetten op advisering over de leefstijl van medewerkers en het regelen van toegang tot een vertrouwenspersoon. Ook kan het basispluscontract om financiële redenen gunstig zijn. Hierbij kan gedacht worden aan voorzieningen op collectief niveau (bijvoorbeeld als een verzekeraar een contract afsluit met een groep bedrijven), door cao-afspraken of door het ontwikkelen van een model voor het pluscontract door de sector of branche. Ook in het geval van een collectief contract blijft de werkgever verantwoordelijk voor het nakomen van de verplichtingen rondom het contract.

Instemming OR

De OR moet instemmen met de inhoud van het basiscontract.

Handhaving Inspectie

De Inspectie SZW zal op de aanwezigheid, de inhoud en de naleving van het basiscontract controleren en kan bij het ontbreken ervan een boete opleggen.

Animatie en factsheet

Bekijk de animatie over het basiscontract of download de factsheet.

Op welke arbozorg kun je als werknemer rekenen?
En welke minimale zorg moet je als werkgever bieden?
Het basiscontract stelt eisen aan de minimale arbozorg die geregeld moet zijn.
Als werkgever vul je dit aan met diensten die jouw organisatie nodig heeft.
Want voor een goede werksfeer, en gezonde werknemers wil je meer doen dan het minimum!
Wat regelt het basiscontract bijvoorbeeld?
Het stimuleert de samenwerking tussen de werkgever, werknemers en arbodienstverleners om invulling te geven aan het arbobeleid.
Zodat dit goed aansluit op de knelpunten in de organisatie.
Ook is er meer ruimte voor betrokkenheid van de bedrijfsarts.
Zo mag zij de werkvloer bezoeken en de preventiemedewerker spreken, om nog beter advies te geven.
Daarnaast is er meer aandacht voor preventie.
Hiervoor werkt de preventiemedewerker samen met externe deskundigen om de werkgever te adviseren.
Preventie kan verzuimkosten schelen, en bijdragen aan duurzame inzetbaarheid!
Kortom, het basiscontract beschermt werknemers, geeft werkgevers inzicht welke preventie en arbozorg zij moeten bieden, en arboprofessionals de ruimte om dat te verlenen.
Daarnaast is het wettelijk verplicht.
De Inspectie handhaaft hierop, dus zorg ervoor dat het goed geregeld is.
Ga voor meer informatie naar arboportaal.nl